AI, ethiek en governance
AI is een een strategisch bestuursthema is: bestuurders en toezichthouders moeten AI zo inzetten dat het mens, organisatie en maatschappij dient, zonder onnodige terughoudendheid maar ook met waarborgen tegen ongewenste autonomie en verkeerd gefundeerde besluitvorming.
Omdat AI grote maatschappelijke impact heeft én vaak moeilijk uitlegbaar is voor niet experts, is transparantie en begrijpelijkheid van besluitvormingsprocessen essentieel. Bovendien kunnen AI-uitkomsten leiden tot discriminatie, mede door vooroordelen en waarden van ontwikkelaars. Daarom is digitale ethiek nodig als voortdurende afweging: wat is ‘juist’, welk onderscheid is gerechtvaardigd, en sluit innovatie aan bij wat samenleving en gebruikers daadwerkelijk willen?
Ethische reflectie hoort onderdeel te zijn van technology assessment (het evalueren van nieuwe technologie) om gevolgen voor de samenleving te overzien en beter onderbouwde keuzes te maken. SMC biedt hiervoor een aanpak met concrete handvatten, onder meer via Moral Impact Analysis (MIA), met als uitgangspunten redeneren vanuit waarden en het betrekken van relevante stakeholders.
Tot slot worden drie invalshoeken genoemd:
- Ethics by design: morele waarden integreren in het ontwerp.
- Ethics in context: de gebruikscontext zo inrichten dat waarden zijn geborgd.
- Ethics by user: training en bewustwording van gebruikers.
Op deze wijze begeleidt SMC ondernemingen en organisaties bij het realiseren van een eigentijdse governance die rekenschap geeft van Responsible AI.
